Waitjasnā sen kursjan Heinrikan Maksan Detzkāitan

Waitjasnā sen kursjan Heinrikan Maksan Detzkāitan pastāi īmtan en Sallawas 4 d. 2005 m. pra Twānkstas Prūsas pēran: Glabbjan, Rāmanan, Karjaūsnan, Medenīkan.

Heinriks Max DetzkēitsKursis Heinriks Makss Detzkāits gimma en lapkrūtjas 29 d., 1933 m., mazīngi gērdautun en Kāpamans, pirzdau Swētas Karjaūsnan tāns buwinna en Kāpamans, kwēi waitjāi kursiskai, tenesse prawāraisjai dīgi bēi kursjai be waitjāi kursiskai. Stwi ast waitjāsnas delīkai.

Twānkstas Prūsa. Kāigi wārai stas auīmsenis pastāi auīmtan? Pirzdau 20 mettans?
Detzkāits. Tēt… stas auīmsenis, sta māise tāws perjāja prēi men, prēi men perjāja, staddan dabber Kunnegsgarbas skrits bēi auwertan!
P. Iz Mikskātautan?
D. Iz Mikskātautan tāns perjāja, jā. [..]
P. Anga etminijja si kawīdan mettan?
D. Nū sta ast zūrgiskai en 1971 m.
P. En 1971 m.? Sta ast tāws mazīwuns perjātwei stwi, en auwertan skrittin? Nika sebbei…
D. Tāns gaūwa preiwērpsenjan tēr ērgi Wilnin, en Wilnei as turēi tennan ebtiktun, tenesmu pawaidinnusis maršrūtan, sen ka jātwen stwen-etwārtai.
P. Kāigi waitjāi sen tāwan? Sen kawīdan billan?
D. As? Būm-būm! [smejja si] Druwēiti anga ni druwēiti, as ni mazēi waitjātwei sen tāwan, as izmīrsa swāise billan, dīnkun māise sestrīkai, nū tenā [buwinnusi] kwēi Panemuni, stwi Tilzi ast na kittan krāntan, turbūt waīdatei? Stwi tenā sawaītin buwinnusi prēi men, mes sēn tennan… tenā kāigi talki bēi.
P. Iz kawīdan billan tenā talkau — iz kursiskan anga miksiskan?
D. Nī, iz miksiskan, tēr miksiskan. Tenā ni waīdusi kursiskan.
P. Adder twāise tāws?
D. Nū tāws, tāns dīgi izmīrsa kursiskan. Miksiskai tenā talka mennei [..] tēr miksiskai, adder kursiskan… ainuntkawīdans wīrdans, ik kwaitēitei painteressitwei as jūmans… [laukijja en papīramans]

Р. Staddan bāndamai [waitjātwei] rindewīngi ezze wissan… Izēit, kāi tū assei bilītan Heinriks Makss Detzkāits? Kaddan tū gimma?
D. As? En lapkrūtjas 29 d., 1933 m. Stwi En lapkrūtjas 29 d. mennei bēi 72 mettans wāran.
P. Ebkaīlinimai! Adder kwēi gimma?
D. Dīnkun! Gimma? Dēiwe, as pat pragūbusin rēizan jāu gērbuns. Teinū sta ast Leītawiska SSR. As ni waīda, anga en Kāpamans, anga en Rusnai, Šilutas regiōni, Mēmelis skrits. Adder pa waitjāsenjans, pa annis [waitjāsenjans] stwen, stwen-stwi, nū empēreniskai, mmm… māti bēi stwen prei tētjan, en Kāpamans, nū kaddan kēsms pergūbi zentli, tētis wezzi tennan sen laīwan, staddan bēi dabber burrjas… nū, zentli ērgi Rusnan ni pawezzi di…
P. Wa kāigi!
D. Nū māti, zentli, gaminna…
P. Na wudan?
D. Ni na wundan, na laīwan, māise dēiwe! [smejja si]
P. Kāigi tikrōmisks kursininks!
D. Adder tēt, tēt peisāi di wissan, stwi gīmsenis, as mazzi passan waidīntun, madli: Mēmelis skrits, Šilutas regiōni, kaīms Rusna, madli [waidinna], kliptāi ni ast.
P. Hm, kaīms Rusna. Dabber ast bilītan Heidekrug?
D. Heidekrug — ast Šilutė. Adder Rusna ast “Rusna”. Be prēi wīrdan, nū stwi ni papeisātan, paprestitei, Rusna — sta ast en kitsmu pāusu, adder prāktiskai “Atmatt”, pra Mēmelin — en kitsmu pāusu. Stwen bēi gelzaīnan tiltan.
P. Sta ast appi padelijja dwāi kāimans, Mēmelis dēlta — Atmate be…
D. Atmata be Rusna.
P. Adder ka bilāi wāraisjai — iskwendau tenēi, subbai tenēi gi ni ast iz Rusnan?
D. Jā… Ni! Nū māise tāws, tāws māise, tāns ast krāujaskan, iz Kāpans… Nū tāns kāigi, aupalluns mērgan kawīdan aupalla, be ainuntkwei ka nika, nū aupalluns en stessei, en Rusnai, wa tāns prajāja en Rusnan.
P. Gērbais ezze swāise wāraisjans. Kas tenēi ast, ka tenēi ast, ka segīwusis, kāigi tenēi ast bilītan?
D. Nū kāigi, kāigi… Māti ast bilītan — Emma. Ik as ni blāndi si, tenā [gimmi] en 4 mettan [1904 m.], adder tāws [gimmi] en 2 mettan [1902]. Nū stwi… [tenēi] turēi būrwalkan. Kāigi as etmenna si, mes turēimai 4 klentins, as wāida stan tikriskai, dwāi arwāikans, as waīda. Nu turēi būrwalkan.
P. Ni enminijja tū mātis sēimisemnin, pirzdau pattiniskan?
D. Mērgas [sēimisemens] ast Berint. Kasse paggan as ni enminijja? Berint!
P. Adder tenā subba ast iskwendau, ni waīda, iz Rusnan?
D. Istwendau gi, iz Rusnan. Prei wīrdan be en Atmat buwinna, adder brāti, mes gūbimai prei wāisjans, dēiwa māise, kasse paggan as ni etminijja si, stan as etminijja si labbai, brāti bēi — Walters Berints, sta ast tenesses brāti.
P. Adder kāigi tētis bēi bilītan?
D. Tētis? Mikkels. Mikkels Dezkaits.
P. Stas tētis, kawīds iz Kāpans, kawīds en Preilai buwinna?
D. Jā, jā. Mikkels, Mikkels Dezkaits.
P. Astis ast en stesmu, kāi aīns mīksisks lāiskas ast, kwei wisāi buwīntajai stēisan Kāpan ast nagīrbautan, be stwen ast Dezkaitai, iz sklaitawīdiskans kāimans. Iz Preilan, Nīdan, Perwalkan.
D. “Vom ho?” Perwalk Dezkait, as nika ni waīda.
P. Sta wisāi twāise gintus?
D. Nu mazīngi kāi tenēi bēi gintus, ik stwen papeisātan, zentli mazīngi, beggi.. māise tētis, jā, teinū tāns ast enkāptan en Gillijai, en 1954m. tāns aulaūwa, bēi 84 mettans wāran.
P. Kāigi tāns palāika be nikwēi ni izjāwuns?
D. Tēt wīditei, sta ast debīks gērbsenis. Sta wissan bēi tēt, ik wissan gērbtun, pikuls waīda, as ni wīrst sātawuns mazgenans.
P. Adder tū pa biskin, mazīngi ka nika wīrst etminīwuns si.
D. Nū kāigi, pa karjāusnan mes pajājamai ērgi Krāntan, mes pastāi ewakuatan. Tētiks māise ni kwaitīwuns jātwei, ni kwaitīwuns, etspīri kāigi kurwiks, kāigi as! As asma tenesmu palīgus! [smejja si] Nū bēi grāudu, dēiwe, adder sklāit [tāns] zēidi, zēidi, mazīngi gērdautun kāi ni pazēidi, adder karjausnā kūmpinusi stan wissan…
P. Adder tētis bēi aīns?
D. Kasse paggan, sen [māise] annin, māsa bēi, nū dukti — Berta, be prēi wīrdan stwen, ik jūs tēt — en Preilai Marija Dezkaits ast enkāptan.
P. Izēit, kāi wisāi twāise gintus buwinnusis en Kāpamans?
D. Jā!
P. Adder kwēi? Tēr en Preilai anga dabber ainuntkwei?
D. Nū en Preilai, nū kāigi mes pa karjāusnan bēimai en Nīdai, adder panzdau prajāwusis en Rusnan, stwen izgūbi, nū empēreniskai ni waīda… Aws pergūbi iz pergabsnan, nū paprettamai buwīntwei en Nīdai. Izpretīngi, mes mazīlimai paliktwei, as ni waīda stan astin, tenēi ast eraūgusis zmānes, tenēi kasse paggan? kasse paggan?.. kasse paggan izjāwusis, nū prajāwusis en Rusnan, en stan kōlkozan “Telmans”, teinū etminijja, nu stwen dēlai… adder aws bēi stawīds, as ni waīda, ka tāns turīwuns — ni kwei en ainsmu deīktu tāns ni dēlai tūls nikāi mettan.
P. Tāns dīgi zukkau?
D. Jā, [tāns] bēi zukkauniks. As burrau sen tennan.
P. Kāigi stan laīwan bēi bilītan, tennan turīwuns emnin, [anga tū] etminijja si?Heinriks Maks Detzkāits

P. Kāigi stāi laiwāi, laiwāi sen burrins ast bilītan?
D. Kans. Miksiskai — Kahn, Kantel-Kahn. Līkuta aldī — Hant-kahn, sta ast kantel-kahn.
P. Izēit, kāi en Kāpamans [zmānes] bilāi sen dwāi billans: miksiskai be kursiskai?
D. Mes sirzdau sin, sirzdau sin, eīsku kursiskai bilīwusis. En skūlei as gūbi miksiskai, en skūli miksiskai bilīwuns, tēt sen dwāi billans [smejja si].
P. Buttai sen wāraisjans, sen tāwan kursiskai waitjāi?
D. Sen tāwan, nī — tēr miksiskai.
P. Kursiskan kwēi [tū] izmakinna si, prei tētjan?
D. Kursiskan as tēr prei tētjan.
P. Kwēi tūls kērdan izlaīdi en malnīkistai: prei wāraisjans anga prei tētjan? Anga [tū] etminijja si, kāigi bēi en malnīkistai — sta prawerēi per marrjan [burrautwei]?
D. [smejja si] Izpretīngi!
P. Be kas wezzi?
D. Tētiks! Sen āldjan — Alt-Boot, stawīda bēi — alt-bot, sen tennan walns [zukkautun] angurjan, ast bilītan alt-bot.
P. Anga [tū] waīda wīrdan “Valt”?
D. Ka?
P. Nū ik tū bilāi kāi stawīdan laīwan ast bilītan Kans, kuren-kan mazzi būtwei, adder “valt” — ni etiminijja stawīdan wīrdan? [waidinnimai iljustrācijan], stwi stan laīwan ast.
D. Hm, das ist Hautel-kahn!
P. Stwen papeisātan dīgi krusiskai, be talkausnā miksiskai, be kursiskai papeisātan “valt” — kāigi “l” bēi dīrzalan anga minkstan?
D. Nū stan as ni waīda, wīrikai, ni mazzi etminītun si… As waīda miksiskai Hautel-kahn, nū tikrōmiskai, tikriskai tēt, kas tēt glaubāwuns?
P. Stwi ast stawīds kursiskas billas wirdeīns…
D. Adder mazzi būtwei.. ni Hautel-kahn — Valt, nu tikrōmiskai, tēt tennan ast bilītan, hm…
P. Nū kaddan [tū] wīrst etminīwuns si, panzdau ik ka, kāigi [tū] wīrst etminīwuns si, tēt bilāis.
D. Ha-ha, izrēizan tēt be ni etminītun si! Kaddan tū bēi stwi panzdauman rēizan, as panzdau wissan naktin lanzēi na laztan tēt, be ka nika etminijja si, etminijja si, ainuntkawīdans wīrdans stwi. Nū [as] waīda stan, nū… Zuvirapyč! Anga waīdatei kas ast Zuvirapyč?
P. Ka sta ast?
D. Ni waīda tū, nū ik jūs enlaukijjitei? Teinū [as] wīrst prasīwuns!
P. Teinū [mes] wīrstmai dirīwusis en lāisku…
D. Zuvirapyč, zuvirapač.
P. Ainuntkawīds zuks…
D. Jā! Zuks be bulwis [smejja si], tēt?
P. Tēt stwen entikriskai stawīdan ni ast, pirmas delīks ast sēitan sen zukkan — zuvis.
D. Sta zuvirapyč — stan wisaddan zukkaunikai aubīrga, sta kāigi teinū aubīrgimai zuppin iz zukkans, adder tenēi aubīrgi zuvyrapyč, bulwins be zukkans lazinna di, kāigi gērdautun… sta ast kāigi mēnsa sen bulwins, tēt tenēi tēr sen bulwins — zuvyrapyč.

Heinriks Maks Detzkāits

Detzkāitas auīmsenis. Nūse dēinas

P. Adder [tū] etminijja kāigi [ast kursiskai] “geīts”?
D. Geīts? Majz!
P. Majz — geīts, jā, jā, tēt stwi zentli, kāi tu etminijja!
D.Naz!
P. Naz ast pēilis. Adder “buttan” etminijja kāigi?
D. Nam!
P. Na tēt be ast, nam, names. Adder [tū] bilāi, kāi nika ni etminijja! Wissan etminijja labbai.
D. Tēt as bilāi, kāi kaddan jūs, wīrikai, bēitei — as naktin wiss sindēi, etminijja si, etminijja si: naz, man-ai stwen… stwi [as] izmīrsa, izmīrsa…

D. Sta ast mennei eīsku, adder ka nika — ni, adder prei wīrdan bēitei prei Jōkaitan?
P. Mes tēt ni beimai prēi tennan. Adder kwēi tāns buwinna?
D. Adder stan rēizan jūs ni gērbitei, Heinz Jokait.
P. Anga [tū] minijja, kaddan mes perjāwusis, kaddan as [Ramāns] be zmānes iz Lattawan, tenēi waīda stan Jōkaitan, adder tūls [tenēi] ni perjāja [prēi tennan]. Adder kas sta ast?
D. Nū, wārs zukenīks, dēiwe māise, emēpri, mazīngi gērdautun, en skūlei begāimai, en Prēilai.
P. Tāns buwinna stwen ērgi stan kēsman?
D. Nu mazīngi, ik tāns ni aulaūwuns, staddan mazīngi… Fritz izjāja en Mikskātautan, stan as waīda.
P. Fritz, kāigi ast tenesse sēimisemmens?
D. Jōkaits. Sta ast tenesse brāti, wāraisis brāti.
P. Adder etminijja tū stwen dabber ezze malnīkistai, kas izjāja en kītan respūblikan, mēstan, tāutan?
D. Wōi, nū tenēi wisāi izjāja en Mikskātautan! Wa ast stawīdai: Bastūks, Jōkaitis, Gubīlis, stawīdai ast. Adder tenēi… nū tenēi jāu bēi warāi, adder panzdau tenēi wisāi dīwai izjāja en Mikskātautan be, sirzdau kittan, Kubīlis pastāi tengīntan en Sibērijan, stwen [tāns] dēlai zūrgi mettan anga dwāi.
P. Stan preslin [tāns] pastāi tengīntan anga subs izjāja?
D. Pazndau Bastūks, panzdau dīgi bēi, nū adder tēt pazndau tenēi kāimawartinna si wisāi, wisāi tenēi dōkumentans padāi, be en Mikskātautan.
P. Adder sen malnīkans, sen swāise skūlis ginnins kāigi tū waitjāi? Kursiskai anga miksiskai?
D. Kursiskai, sirzdau sin tēt, tēr skūli bēi miksiskan.
P. Be bilā stwen bēi miksiska?
D. Jā. Adder tēt, surzdau sin tēr kursiskai.

P. Kawīda bēi skūli, stwen gūbi be leītawjai, be kursjai, be miksjai?
D. Nu kasse paggan, mes [gūbimai] iz aīnan kāiman, kursjai gūbi, miksjai, nū ka leītawjai — staddan Leītawa ni bēi.
P. Staddan leītawjai ni bēi stwen?
D. Ni, ni… tēr miskai be kursjai, prūsai.
P. Empēreniskai [tū] nikaddan ni kirdēi ezze leītawjans en Kāpamans?
D. Ainuntkāigi as ni etmenijja. Leītawiskan, leītawiskan as tēr pa karjāusnan. Pa karjāusnan be stwi, waīditei, stwen bei stawīda maisnā be wisāi bijāi mazīngi as stwi ni būlai be tētis ni būlai, nū — nu wisāi ka nika… as ni waīda stwen… engraudijja… be zentli, wisāi immi ebzentlisenjans — mes asmai leītawjai. Tēt ebzentlisenjans immi di.
P. Kāi paliklai?
D. Jā. Ni tēt, kāi paliklai, adder prastai, nū kāigi gērdautun, kāi mackālijai turēi mazzan gnesnan kīrsa leītawjans, [stu] kīrsa miksjans, zentli, kāi sta… adder kawīdai miksjai bēi en Kunnegsgarbas skrittei [en Prūsai], miksjai, tenēi bēi kāigi miksjai, be wiss — tenēi pastāi izweztan panzdau. Adder mans, adder mans, jā — tū immi leītawiskan ebzentlisenjan — sīndais stwi! Wa tēt stwi bēi.
P. Tēnti eīsku, adder tūlai kursjai segēi tēt?
D. Jā.
P. Adder tū ni waīda dabber kittans kursjans, kawīdai dīgi palikka, mazzi būtwei en nūse skrittei ainuntkwei, mazīngi en Leītawjai dīgi kursjai buwinna?
D. Stwi, tēt stwi, pazndauman rēizan [as] preizentli, kāi ast Heinz Jōkaitis, Fritz as waīda — tāns ast en Mikskātautai, wisāi kitāi ast en Mikskātautai, adder kitāi aulaūwusis… tēt tūls nika as ni waīda.
P. Adder prei tētjan [tū] buwinnuns, turēi swāise stubban?
D. Nū kasse paggan stawīds prasīsenis, dēiwe māise! As sen tētjan be annin ēmperi migēi, nū ka tū, māise dēiwe?! [smejja si], kwēi as buwinnuns, kāi turīlai sklāitiskan stubban.
P. Adder kāigi buttan perwaidinna, [tū wīrst] etminīwuns? Kāigi sta perwaidinna, sta pat ni bēi ainan buttan, be padwarris mazīngi stwen, būrwalks?
D. Nū ka, būrwalks — laīwan, dwāi zīrgai bēi, klenti bēi, skūnis, nū wiss…
P. Be buttan?
D. Be buttan bēi, ūnzai, kāigi teinū etminijja: astōnis stubbas bēi en atrasmu nōbuwju. Zemmai bēi stwen debīks zāls, weranda debīka — wa stan as etminijja, adder en karjāusnas kēsman, kas, nikasmu en stan kēsman, kaddan karjausnā bēi, kas kas kas… tēr as etminijja ainan rēizan tēr…

Heinriks Maks Detzkāits

Heinriks Maks Detzkāits. Nūse dēinas

P. Anga tūlan kursjai en kāimu buwinna, kawīdai bilīwusis kursiskai?
D. Pikuls waīda stan, nū kāims bēi kāigi kāims… anga as etminijja?
P. Wisāi bēi kursjai anga skīstai miksjai?
D. Ni, skīstai miksjai ni bēi, wisāi tenēi bēi deiktiskai buwīntajai, tenēi bēi stwen, kāigi buwinnusis tēt be buwinnusis. [..]

P. Anga [tū] etminijja kawīdas kapurnas bēi en Kāpamans, en Prēilai?
D. En Prēilai? En Nīdai as waīda, en Nīdai as waīda — kwei kīrki.
P. Mazīngi [tū] etminijja stawīdans skrīzjans stēisan kappan [waidinnimai krikštans]?
D. Nū stans skrīzijans as waīda, adder stawīdan — ni… beggi as mazzai begāwuns, mazzai gūbuns.

P. Wa stās kāpas tēt be ast bilītan “garbāi”? Mazīngi [tū] etminijja kāigi kursiskai “gārbs”, “kāpas”?
D. Kāpas, jā.
P. Kopas anga kirdēi stawīdan wīrdan?
D. Kopas… koppa…
P. Ni bijāi kāi kāpas etkūmps wīrst pasuppusis kāimans, kāigi en pragūbingisku?
D. Na ānkstais pasuppi, adder panzdau pasadinna [garrjans] be ni dūmi. Sta wissan ast pjāusis — ēnilgan Kāpan jāsei, en jūrjas pussei swen aūga pjāusis — sta wissan ast perwezts lāidis, lāidis. Stan as etminijja, kāi mennei tētis bilīwuns: “as bēi 16 mettan wāran, tēt perjāja abazs sen dwāi zīrgans, adder tāns stalāi prei pāran stēisan zīrgan, kabinna per tēnsjan be šuh!”.
P. Sta bēi jāu pa karjāusnan?
D. Pa kawīdan karjāusnan! Pirzdau karjāusnan wissan, māise mīls, pa karjāusnan kas stwen be ka segīwuns! Pa karjāusnan tēr Leītawa immi Mēmelis [skrittin]… Nīdan, Prēilan, Perwalkan, wa tenēi pagaūwa zēistun, stwi Leītawa, stwi wissan… adder sta pastāi sadīntan dabber pirzdau karjāusnan. Sta māise tētis, kaddan tāns bēi 16 mettan wāran. As ni etmenijja kawīdan mettan, adder mazīngi pagīrbautun, tēt… 84, 54, 16 etimmais [1886 mettan], tēt kelli mettan pragūbi? As īr ni etmenijja stan emnin, stwen en Kāpamans bēi skūnis, dēlinikai bēi, paprestitei…
P. Per lāidjan bēi skūnis?
D. Lāidis pastāi weztan, jā. Sen bāržans wezzi di be… tūlan dēlan endēja di, kāi enlaikātun stans kāimans. Nu Rusītin izpretīngi ni pastāi pagertan. Ukaswarewīngi bēi kas — Pilkūpa, Prēila, Perwalka. Wa stāi ketturjai kāimai.
P. Adder Melnakranti, ni bēi stwen wārgan?
D. Perwaidinnasi, ni wārgan. Stwen bēi līkutai garbāi, ni waīda, nū empēreniskai…

P. Sen kawīdan bīlan bilāi pa karjāusnan en pagaūsenju, kāigi sen gintus be ginnins waitjāi?
D. Nū kāigi, kaddan bēimai en Kāpamans, tēt be waitjāi. Adder panzdau pa biskin bēi leītawiskan, pergūbi leītawiskan, maskōwitiskan, leītawiskan…
P. Māka [tū] leītawiskan?
D. Nū ka nika [as] māka, ānkstais as māis mazzais [bilīwuns leītawiskai], mazīngi gērdautun pērpusin.
P. Be ērgi kawīdan mettan waitjāi kursiskai? Dabber ilgai pa karjāusnan?
D. Nū tēt, nū kāigi gērdautun… ergi, ergi, ergi 1946 m., ergi 1945-1946 mm., adder panzdau as prajāwuns en Rusnin. Nū stwi jāu pergūbi maskōwitiskan, leītawiskan.

P. Adder [jūs] rīnkitei glēsjan, kaddan en jūrju bēi kāuka? Mazzi būtwei assanin, kaddan tāns pastānja izmestan.
D. Jā, rīnkimai. Be warnins gābimai! [smejja si]
P. Ka segēitei sen tennans?
D. Kāigi ka segēitei?! En kannawei ensālinimai, zēiman ēdamai mēnsan!
P. Adder sen glēsjan ka segīwusis?
D. Adder sen glēsjan… nū ka, dēiwe, nū kāigi, kāigi — [tū] wīrst begīwuns, ik mes asmai waikāi… stwen [tū] wīrst aupalluns, tēt — [tū] wīrst etdāwuns tētju, anga annei, ka tenā wīrst stwen segīwusi…
P. Wārnis wisaddan bēi buttai?
D. Buttiskas wārnis wisaddan bēi, kāigi sunnjai karkēi. Adder tēt buttiskans [wārnins] mes ni gābimai, tēr gābimai stans — praskrejjawingins. Auskīpai, skistinna, wissan anni stwen asma segīwusi be en kannawin.
P. Kas auskīpai wārnins?
D. Nū kāigi, ni mes pat auskīpai — anni! Tētis, ka tētis, tētis tāns sadinna… gattawina si en lāiwan, ēit, ik wētrika dumja.

D. Nu kwēi.. as bēi stawīds [nadwesja]! Buwāi stwen, pragūbi — warni karkēi, wīrst bilīwuns: “Laba diek – su sliakte liakt ne spratak!”, Laba diek, u sliakt…ne spratak… waīda [tū] stan? — Per labban — dīnkun, adder per wārgan — palāizis men en punninan [smejja si]!
P. Adder tū mazīlai gērdautan stan subban, tēr līnais be eīskais?
D. Nu wa, nū ni, ni… Laba diek – šliakte ispriastak — stan as etmenijja labbai, wīrikai.

P. Iz swāise [kursjans] ni palāika maldāi, mērgas, waikāi?
D. As tēr aīns brāti, sestrā aulaūwa, brāti aulaūwa. Aīns brāti ast tēr tāli ezze stesmu. Iwangorods, ainuntkwei stwen prei Estantautan.
P. Kwēi twāise gintus tēnti buwinna?
D. Māise? Adder kawīdai māise?
P. Turri tū dabber kursiskans gintus? Izjāja, pastāi departītan en Mikskātautan? Anga wisāi palikka?
D. Wisāi izjāja. As ainunts palāika.
P. Adder stāi en Mikskātautai, buwinna stwen?
D. Buwinna, brāti buwinna, sestrā buwinna, wāraisi sēstra aulaūwa. Tāws aulaūwa, māti aulaūwa, dāngus rīkis tenēimans wisēimans.
P. Kaddan wāraisjai aulaūwa?
D. Stan as ni etmenijja.
P. Kwēi tēnti tenēi buwinna en Mikskātautai?
D. Brāti? Brāti buwinna en Hockshafen…Heinriks Maks Detzkāits

P. Waīda tū swāise prōtetjan, tenesse emnin?
D. Stan as ni waīda, wīrikai. Stan as ni waīda.
P. Tētis gērba iskwendau tenēi pergūbi, anga wisaddan en Rusnei be en Prēilai buwinna?
D. Tētis ni en Rusnei — tētis en Prēilai buwinna. Ni, ni, ni, tāns mennei ni gērba stan. Tēr gērba kāigi ebsadinna di stans gārbans, tāns wezzi lāidjan [..] nū bēi izpretīngi, nū bēi stawīdai, tenēi paminijja, gerba kāi tenēi ni en Prēilai — adder en Nīdai buwinnusis, isprestitei, stan as ni etminijja si, nika ni minijja. Nika mennei ni gērba di, nika… ezze stan ni kawīds waitjāsenis ni bēi.

P. Anga tū etminijja twāise tētis kawīdan zukkan zukkau empēreniskai? Ni etmenijja?
D. Wisawīdiskans. Angurjan zukkau, wansāi pastāi ensadīntan, as īr pagalba tenesmu padātun wānsans.
P. Kāigi zuks ast bilītan kursiskai?
D. Leītawiskai — žuvis, be kursiskai, pikuls, nū dīgi palīgu stesmu. Zuvis! Perwaidinnasi — zuvis.
P. Mazzibūt [tū] etminijja kāigi ast jūris kursiskai?
D. Mares.
P. Tēt marri ast mar, adder jūris?
D. Jā, marri — mar.
P. Adder jūris kāigi, jur?
D. Jūr! Tikriskai. Jur, tikriskai, jā.